Czy istnieje bezpieczna dawka alkoholu?

Czy istnieje bezpieczna dawka alkoholu?

Czy można utrzymać ryzyko szkód zdrowotnych wynikających ze spożycia alkoholu na niskim poziomie? Przy jakich dawkach alkoholu można mówić o uzależnieniu? Piwo, wino czy wódka: co wybrać, żeby pić w sposób umiarkowany?

Zacznijmy od końca. W istocie, nie ma większego znaczenia, które z wymienionych trunków pić, ponieważ każdy z nich zawiera alkohol etylowy, czyli substancję toksyczną i psychoaktywną odpowiedzialną za uzależnienie od alkoholu.

Standardowa dawka alkoholu to 10 g (lub 12,5 ml) czystego alkoholu etylowego (etanolu). Dawka ta w przeliczeniu na najczęściej spożywane rodzaje napojów alkoholowych wynosi:

  • 200 g piwa 5%
  • 100 g wina 10%
  • 25 g wódki 40%.

Zespół uzależnienia od alkoholu nie powstaje z dnia na dzień. Początek problemu stanowi picie ryzykowne. Przyjęto, że przez picie ryzykowne rozumie się przez spożywanie średnio 4-5 standardowych dawek alkoholu dziennie w przypadku mężczyzn i co najmniej dwóch dawek alkoholu w przypadku kobiet.

Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że popularne piwa „strong” 0,5 l zawierają aż pięć porcji standardowych alkoholu. Mężczyzna wypijający jedno i kobieta wypijająca dziennie pół takiego piwa, według definicji, piją już w sposób ryzykowny. Można z dużym prawdopodobieństwem stwierdzić, że w krótkim czasie ich picie może przybrać rozmiar uzależnienia od alkoholu.

Picie ryzykowne i uzależnienie od alkoholu nie są synonimami. Picie ryzykowne jest jednym z etapów (bardzo krótkotrwałym!) na drodze do choroby alkoholowej. W przypadku picia ryzykownego negatywne konsekwencje nadużywania alkoholu nie muszą się uwidocznić w chwili obecnej, ale niewykluczone, że pojawią się, jeśli model picia nie zmieni się. Człowiek pijący w sposób ryzykowny pije zbyt dużo (jednorazowo i łącznie w określonym czasie, np. w ciągu tygodnia) i w niewłaściwych okolicznościach (np. w czasie pracy).

Picie ryzykowne to jest preludium do alkoholizmu

Każda osoba pijąca w swój indywidualny sposób reaguje na wypicie alkoholu. Działanie alkoholu etylowego na organizm człowieka jest różnorodne i zależy od kolejnych czynników:

  • spożytej ilości napoju,
  • stężenia alkoholu w napoju,
  • wieku,
  • wzrostu i ciężaru ciała,
  • płci (kobiety są bardziej wrażliwe na etanol niż mężczyźni),
  • ogólnej sprawności fizycznej,
  • chwilowej odporności na zatrucie alkoholem (zmęczenie, przemęczenie i rekonwalescencja zwiększają podatność na zatrucia).

Dorosły człowiek przetwarza w ciągu godziny około 10 g etanolu, czyli mniej więcej tyle, ile zawiera szklanka 12-procentowego wina, pół litra 4-procentowego piwa lub kieliszek wódki. Śmiertelna dawka alkoholu to 6-8 g na 1 kg masy ciała.

Brytyjscy eksperci podkreślają, że „nie ma całkowicie bezpiecznej, nie niosącej żadnego ryzyka dla zdrowia ilości alkoholu”.

Alkohol jest substancją toksyczną

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) alkohol znajduje się na trzecim miejscu wśród czynników ryzyka dla zdrowia Europejczyków. Ryzyko szkód zdrowotnych spowodowanych alkoholem zależy w znacznej mierze od ilości wypijanego alkoholu, przy czym naukowcy nie określili dotąd dawki całkowicie bezpiecznej, czyli takiej, która gwarantowałaby zupełny brak negatywnych konsekwencji spożywania napojów alkoholowych dla zdrowia.

Większość problemów zdrowotnych o charakterze somatycznym i psychicznym pojawia się w wyniku przewlekłego nadużywania alkoholu. Nierzadko jednak nawet osoby spożywające alkohol okazjonalnie mogą doświadczyć problemów spowodowanych piciem, na przykład zatrucia alkoholem, upicia patologicznego, kaca, urazów fizycznych i wypadków, „urwanych filmów”, przemocy oraz problemów zdrowotnych wynikających z połączenia alkoholu i leków.

Coś takiego jak bezpieczne picie tak naprawdę nie istnieje – zwłaszcza w odniesieniu do osób, które spożywają alkohol regularnie. Wszystkie osoby mające wątpliwości, pytania czy szukające porady w sprawie swojego picia lub picia swoich bliskich mogą się zgłaszać do poradni leczenia uzależnień. Osoba chora na alkoholizm nie jest w stanie poradzić sobie sama – konieczne jest podjęcie terapii w ośrodku leczenia alkoholizmu.